{"id":19682,"date":"2020-05-09T17:13:15","date_gmt":"2020-05-09T15:13:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.muscle-zone.pl\/blog\/?p=19682"},"modified":"2020-05-09T17:13:15","modified_gmt":"2020-05-09T15:13:15","slug":"herbaty-i-ich-wplyw-na-wchlanianie-zelaza-z-posilkow-prawda-czy-mit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.muscle-zone.pl\/blog\/herbaty-i-ich-wplyw-na-wchlanianie-zelaza-z-posilkow-prawda-czy-mit\/","title":{"rendered":"Herbaty i ich wp\u0142yw na wch\u0142anianie \u017celaza z posi\u0142k\u00f3w \u2013 prawda czy mit?"},"content":{"rendered":"

Pewnego rodzaju zwyczajem po\u015br\u00f3d spo\u0142ecze\u0144stwa jest picie herbat do posi\u0142k\u00f3w lub te\u017c na kr\u00f3tko po konsumpcji da\u0144. Herbaty zawieraj\u0105 w sobie garbniki \u2013 taniny, kt\u00f3re rzutuj\u0105 na wch\u0142anianie sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych, np. \u017celazo. Jak taniny wp\u0142ywaj\u0105 na absorpcj\u0119 element\u00f3w pokarmowych oraz kiedy oko\u0142o posi\u0142kowe wypijanie herbat jest wskazane, a kiedy nie \u2013 o tym w poni\u017cszym tek\u015bcie.<\/strong><\/p>\n

Taniny s\u0105 pochodnymi fenoli, naturalnie wytwarzanymi przez ro\u015bliny. Dzielimy je g\u0142\u00f3wnie na 2 typy: \u0142atwo hydrolizuj\u0105ce (\u0142atwo ulegaj\u0105ce rozpadowi) oraz skondensowane (te ulegaj\u0105 rozpadowi jedynie gdy u\u017cyty zostanie silny kwas).<\/p>\n

Taniny nadaj\u0105 cierpki smak, charakterystyczny dla herbat li\u015bciastych. W ro\u015blinach pe\u0142ni\u0105 funkcj\u0119 odstraszaj\u0105c\u0105 ro\u015blino\u017cerne zwierz\u0119ta. W \u017cywieniu, w niskich koncentracjach pe\u0142ni\u0105 rol\u0119 antyoksydant\u00f3w,<\/a> ale w wy\u017cszych st\u0119\u017ceniach zaliczaj\u0105 si\u0119 do substancji antyod\u017cywczych, gdy\u017c utrudniaj\u0105 absorpcj\u0119 niekt\u00f3rych zwi\u0105zk\u00f3w pokarmowych [1].<\/p>\n

Poza herbatami li\u015bciastymi, taniny w znacz\u0105cej koncentracji znajdziemy w:<\/strong><\/p>\n

- czerwonym winie,<\/p>\n

- sk\u00f3rkach owoc\u00f3w (np. jab\u0142ek),<\/p>\n

- jagodach,<\/p>\n

- winogronie,<\/p>\n

- kakao,<\/p>\n

- piwie,<\/p>\n

- sorgo,<\/p>\n

- j\u0119czmieniu,<\/p>\n

- str\u0105czkach, jak ciecierzyca, czerwona fasola,<\/p>\n

- orzechach, jak nerkowce, orzechy w\u0142oskie, pekan, ziemne,<\/p>\n

- rabarbarze [2].<\/p>\n

W dalszym tek\u015bcie, skupimy si\u0119 na taninach w herbatach, takich jak czarna, bia\u0142a, zielona, czerwona. W zale\u017cno\u015bci od rodzaju (koloru) herbaty zawieraj\u0105 inne st\u0119\u017cenie tanin. I tak najwi\u0119cej b\u0119dzie jej mia\u0142a herbata czarna. Jej koncentracja zale\u017cy mi\u0119dzy innymi od stopnia utlenienia herbaty, gdzie czarna herbata jest poddana ca\u0142kowicie fermentacji, herbata oolong jest cz\u0119\u015bciowo utleniona, a w produkcji zielonej herbaty fermentacja nie jest w og\u00f3le wykorzystywana.<\/p>\n\n

Przy spo\u017cyciu niskich ilo\u015bci tanin, mo\u017cemy oczekiwa\u0107 takich benefit\u00f3w, jak dzia\u0142anie antyoksydacyjne, przeciwkancerogenne, przeciwmutagenne, mikrobob\u00f3jcze (bakterie, dro\u017cd\u017caki, wirusy). Niestety zalety te mog\u0105 zosta\u0107 przy\u0107mione negatywnymi skutkami tanin, wynikaj\u0105cymi z ich wysokiej koncentracji, jak wytr\u0105canie bia\u0142ek, hamowanie enzym\u00f3w trawiennych<\/a> i zahamowanie wykorzystania spo\u017cytych witamin oraz minera\u0142\u00f3w [3]. Niekt\u00f3re badania wskazuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c spadek zu\u017cycia energii i mniejszej ilo\u015bci strawionych bia\u0142ek w wyniku wysokiego spo\u017cycia tanin [4], gdzie s\u0142owo \u201ewysokie\u201d jest tu wielce znacz\u0105ce [5]. Taniny w tym wypadku hamuj\u0105 konwersj\u0119 spo\u017cytych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych to aktywnych metabolit\u00f3w.<\/p>\n

W analizie pod k\u0105tem zawarto\u015bci tanin na herbacie czarnej, oolong i zielonej, to czarna odznacza\u0142a si\u0119 najwy\u017csz\u0105 procentow\u0105 zawarto\u015bci\u0105, si\u0119gaj\u0105c\u0105 \u015brednio warto\u015bci 13,36%, gdzie herbata zielona mia\u0142a wynik 2,65%, a oolong 8,66% [1].<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Czy rzeczywi\u015bcie spo\u017cycie tanin z herbat mo\u017ce utrudni\u0107 wykorzystanie sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, a je\u015bli tak, to jakiej ilo\u015bci?<\/strong><\/h4>\n

Anemia wywo\u0142ana niedoborem \u017celaza (ang: Iron-Deficiency Anemia (IDA)) jest do\u015b\u0107 powszechnie spotykana w spo\u0142ecze\u0144stwie i szacuje si\u0119, \u017ce dotyka ona ko\u0142o miliarda os\u00f3b na ca\u0142ym \u015bwiecie. IDA powi\u0105zana jest z zaburzonym rozwojem, spadkiem kognicji, obni\u017con\u0105 produktywno\u015bci\u0105 [6], a w przypadku kobiet w ci\u0105\u017cy<\/a> mo\u017ce powodowa\u0107 rodzenie wcze\u015bniak\u00f3w oraz zwi\u0119ksza stopie\u0144 umieralno\u015bci oko\u0142oporodowej dziecka i matki [7].<\/p>\n

W badaniu [8] na nieanemicznych kobietach, przy administracji tanin jednorazowo do posi\u0142ku w postaci 200 ml czarnej herbaty (\u015arednio jedna porcja czarnej herbaty dostarcza 25-80 mg tanin) zauwa\u017cono \u017ce taniny powoduj\u0105 spadek ilo\u015bci zaabsorbowanego \u017celaza. Istotnym jest, \u017ce takiego wp\u0142ywu nie zauwa\u017cono, gdy taniny by\u0142y administrowane w odpowiednim odst\u0119pie czasowym od posi\u0142ku.<\/p>\n

Co ciekawe, je\u015bli posi\u0142ek jest obfity w aminokwas L-prolin\u0119<\/a>, wtedy negatywny wp\u0142yw na absorpcj\u0119 \u017celaza zostaje zniesiony, jak zaobserwowano w badaniu, w kt\u00f3rym wykorzystano bia\u0142ka mleka [9].<\/p>\n

Badania sprawdzaj\u0105ce d\u0142ugotrwa\u0142y wp\u0142yw spo\u017cycia tanin na gospodark\u0119 \u017celaza nie wykaza\u0142y wp\u0142ywu ich poda\u017cy na og\u00f3ln\u0105 gospodark\u0119 \u017celaza [10, 11]. Mierzono takie parametry jak profil czerwonych krwinek, TIBC, ferrytyn\u0119 i og\u00f3lne st\u0119\u017cenie \u017celaza we krwi. W badaniach tych poda\u017c tanin zaczyna\u0142a si\u0119 od 36 mg na dzie\u0144.<\/p>\n

Oznacza to, \u017ce jednorazowo poda\u017c tanin do posi\u0142ku faktycznie wp\u0142ywa negatywnie na przyswajalno\u015b\u0107 \u017celaza, ale przy cz\u0119stym spo\u017cyciu w organizmie dochodzi do autoregulacji, jako procesu adaptacyjnego, kt\u00f3ra nasila absorpcj\u0119 [12]. Jest to poparte badaniami, w kt\u00f3rych zauwa\u017cono i\u017c diety bogatood\u017cywcze by\u0142y skorelowany z ni\u017csz\u0105 efektywno\u015bci\u0105 absorpcyjn\u0105, gdzie diety niskood\u017cywcze efektywno\u015b\u0107 t\u0105 zwi\u0119ksza\u0142y [13, 14].<\/p>\n

Eksperymenty trwaj\u0105ce ok 4 tygodni [15, 16] nie wykaza\u0142y negatywnego wp\u0142ywu na gospodark\u0119 \u017celaza<\/a> przy sta\u0142ej poda\u017cy tanin, co pozwala okre\u015bli\u0107 czas adaptacji organizmu do czynnik\u00f3w utrudniaj\u0105cych wch\u0142anianie.<\/p>\n

Warto wspomnie\u0107, \u017ce mechanizm hamowania przyswajalno\u015bci pierwiastk\u00f3w przez herbaty mo\u017ce by\u0107 korzystny w niekt\u00f3rych przypadkach, jak przy spo\u017cyciu metali toksycznych, jak rt\u0119\u0107 zawarta w niekt\u00f3rych rybach (np. w \u0142ososiu). W tym wypadku [17], czarna i zielona herbata skutecznie zmniejszaj\u0105 absorpcj\u0119 rt\u0119ci, chroni\u0105c tym samym przed jej toksycznym dzia\u0142aniem.<\/p>\n

Podsumowuj\u0105c, cz\u0119ste wypijanie herbat li\u015bciastych do posi\u0142k\u00f3w w skali czasu nie zaburza gospodarki \u017celaza [10, 11, 15, 16], jednak\u017ce z uwagi na negatywny wp\u0142yw tanin na strawno\u015b\u0107 bia\u0142ek [4], warto spo\u017cywa\u0107 je w odpowiednim odst\u0119pie czasowym od posi\u0142ku.<\/p>\n

 <\/p>\n