{"id":19948,"date":"2019-03-01T09:27:11","date_gmt":"2019-03-01T08:27:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.muscle-zone.pl\/blog\/?p=19948"},"modified":"2025-03-21T11:12:50","modified_gmt":"2025-03-21T10:12:50","slug":"metabolizm-atp-jak-to-sie-dzieje-ze-z-jedzenia-pozyskujemy-energie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.muscle-zone.pl\/blog\/metabolizm-atp-jak-to-sie-dzieje-ze-z-jedzenia-pozyskujemy-energie\/","title":{"rendered":"Metabolizm, ATP? Jak to si\u0119 dzieje, \u017ce z jedzenia pozyskujemy energi\u0119?"},"content":{"rendered":"
Definicja metabolizmu <\/span>brzmi nast\u0119puj\u0105co: <\/span><\/p>\n Ca\u0142okszta\u0142t reakcji chemicznych i zwi\u0105zanych z nimi przemian energii zachodz\u0105cych w \u017cywych kom\u00f3rkach, stanowi\u0105cy podstaw\u0119 wszelkich zjawisk biologicznych.<\/span><\/p><\/blockquote>\n Brzmi m\u0105drze prawda? Jednak w bardzo prostym j\u0119zyku, metabolizm jest to proces, kt\u00f3ry wydobywa energi\u0119 z jedzenia, kt\u00f3re jemy, a nast\u0119pnie t\u0119 energi\u0119 w<\/strong><\/span>ykorzystuje do zasilenia proces\u00f3w i reakcji metabolicznych w naszym organizmie. <\/strong><\/span><\/p>\n Warto wiedzie\u0107, \u017ce niekt\u00f3re z tych reakcji metabolicznych, kt\u00f3re wchodz\u0105 w sk\u0142ad metabolizmu wytwarzaj\u0105 energi\u0119, dzi\u0119ki kt\u00f3rej mo\u017cemy funkcjonowa\u0107. Nasz organizm potrzebuje energii do wszystkiego. Jednak \u017ceby wytworzy\u0107 t\u0105 energi\u0119, organizm potrzebuje j\u0105 najpierw z czego\u015b pozyska\u0107. Jak to si\u0119 dok\u0142adnie dzieje?\u00a0<\/span><\/p>\n Metabolizm, jak ju\u017c wcze\u015bniej wspomnia\u0142em, jest to ca\u0142a masa przer\u00f3\u017cnych reakcji chemicznych, kt\u00f3re zachodz\u0105 wewn\u0105trz organizmu, aby utrzyma\u0107 go przy \u017cyciu. Te reakcje chemiczne s\u0105 podzielone na dwie du\u017ce grupy:<\/p>\n Katabolizm<\/strong> jest metabolizmem odpowiedzialnym za rozk\u0142adanie tego, co konsumujemy, aby wyprodukowa\u0107 energi\u0119 i uzyska\u0107 materia\u0142y niezb\u0119dne do utrzymania naszego cia\u0142a w pracy.<\/p>\n Z drugiej strony mamy anabolizm<\/strong>, kt\u00f3ry jest metabolizmem odpowiedzialnym za budowanie z\u0142o\u017conych cz\u0105steczek z tymi dostarczanymi przez katabolizm. Zar\u00f3wno katabolizm, jak i anabolizm istniej\u0105 w dynamicznej r\u00f3wnowadze, jedna tworzy, a druga niszczy.<\/p>\n Kiedy ludzie m\u00f3wi\u0105, \u017ce maj\u0105 \"szybki metabolizm<\/span>\", oznacza to, \u017ce maj\u0105 wy\u017csze tempo przemiany materii, rozk\u0142adaj\u0105 i syntetyzuj\u0105 cz\u0105steczki szybciej ni\u017c zwyk\u0142a osoba - z \"wolniejszym metabolizmem\".<\/p>\n Zasoby i energia docieraj\u0105 do fabryki, produkty si\u0119 z niej wydostaj\u0105. Je\u015bli masz nadwy\u017ck\u0119 zasob\u00f3w, cia\u0142o spr\u00f3buje sobie z tym poradzi\u0107, poniewa\u017c nie mo\u017ce przetworzy\u0107 wszystkich zasob\u00f3w. W\u0142a\u015bnie dlatego ludzie zwykle przybieraj\u0105 na wadze, cia\u0142o otrzymuje wystarczaj\u0105c\u0105 ilo\u015b\u0107 energii i materia\u0142u, aby utrzyma\u0107 si\u0119 przy \u017cyciu, ale gdy ma wi\u0119cej ni\u017c potrzeba i nie mo\u017ce zmarnowa\u0107 wszystkiego, wi\u0119c buduje tkank\u0119 t\u0142uszczow\u0105, kt\u00f3ra s\u0142u\u017cy jako przechowalnia tych zasob\u00f3w, kt\u00f3re zosta\u0142y dostarczone.<\/p>\n Czyli jakby to opisa\u0107 jeszcze pro\u015bciej, to metabolizm jest zestawem reakcji pozyskiwania energii z jednego \u017ar\u00f3d\u0142a, a nast\u0119pnie tworzenia jej z innego \u017ar\u00f3d\u0142a.\u00a0<\/strong>Jestem pewny, \u017ce teraz to ju\u017c<\/span>\u00a0zrozumia\u0142e. Lecimy dalej. <\/span><\/p>\n Wszystko co spo\u017cywamy zawiera energi\u0119 (no, prawie wszystko), a to potem zostaje zu\u017cyte na r\u00f3\u017cne reakcje, kt\u00f3re wykorzystuj\u0105 t\u0119 energi\u0119.<\/span><\/p>\n W czasie, gdy nasz organizm wydobywa energi\u0119 z jedzenia, to ko\u0144cowym produktem pozyskiwania tej energii jest cz\u0105steczka zwana trifosforan adenozyny<\/strong>, zwana dalej skr\u00f3towo ATP. <\/span><\/p>\n ATP jest to zwrot wsz\u0119dzie u\u017cywany<\/strong>, du\u017co ludzi si\u0119 nim pos\u0142uguje, \u017ceby tylko brzmie\u0107 m\u0105drze ale tak naprawd\u0119 wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi co to czyta, nie ma poj\u0119cia czym jest ATP, a czasami nawet osoby pos\u0142uguj\u0105ce si\u0119 tym skr\u00f3tem nie wiedz\u0105 dok\u0142adnie co to jest. <\/span><\/p>\n W naszym organizmie, w celu wytworzenia ATP konieczne jest przeprowadzenie serii reakcji chemicznych z przechowywanych i spo\u017cytych substrat\u00f3w energetycznych czyli prosto i kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c: <\/span><\/p>\n ATP powstaje ze zjedzonych kalorii, jak i aktualnych zasob\u00f3w energetycznych jakie nasz organizm posiada (np. glikogen i tkanka t\u0142uszczowa)<\/p>\n<\/blockquote>\n Id\u0105c troch\u0119 dalej i t\u0142umacz\u0105c to pro\u015bciej, ATP w du\u017cym skr\u00f3cie mo\u017cna nazwa\u0107 \u2018walut\u0105\u2019. <\/span>Czemu? <\/span>Ot\u00f3\u017c wymieniamy w naszym organizmie ATP na co\u015b, czego potrzebujemy do funkcjonowania. Wszystkie te reakcje, kt\u00f3re nasz organizm wykonuje, potrzebuj\u0105 energii, kt\u00f3rej walut\u0105 jest ATP.<\/span><\/p>\n ATP jest no\u015bnikiem energii, czyli przedstawia ona jak\u0105\u015b warto\u015b\u0107 tej energii, tak jak waluta przedstawia warto\u015b\u0107 danej rzeczy.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n Tak jak w \u017cyciu codziennym wymieniamy z\u0142ot\u00f3wki na jedzenie, czy inne potrzebne rzeczy, to nasz organizm wymienia ATP na potrzebne do funkcjonowania metaboliczne reakcje. <\/span><\/p>\n Tak jak na koncie bankowym macie \u2018\u015arodki wydane [PLN]\u2019 to nasz organizm przedstawia to jako \u2018Wydatkowana energia [ATP]\u2019. <\/strong><\/p><\/blockquote>\n Banknot, kt\u00f3ry macie w r\u0119ku tak naprawd\u0119 nie jest warto\u015bciowy. Warto\u015bciowe jest to, co on przedstawia. Tak samo jest z ATP. ATP przedstawia energi\u0119. Na jeszcze inny spos\u00f3b, mo\u017cna te\u017c por\u00f3wna\u0107 ATP do karty kredytowej, a \u015brodki, kt\u00f3re na niej macie, to energia.<\/span><\/p>\n ATP mo\u017cemy tak\u017ce por\u00f3wna\u0107 np do paliwa czy baterii. W ka\u017cdym tutaj okre\u015bleniu, chodzi o to, \u017ce wymienione rzeczy magazynuje energi\u0119. Jest to waluta, poniewa\u017c jest popularnym no\u015bnikiem energii w zasilaniu wielu mechanizm\u00f3w kom\u00f3rkowych. Tak jak baterie przenosz\u0105 energi\u0119 do pewnych urz\u0105dze\u0144 elektrycznych, tak jak paliwo zasila r\u00f3\u017cne rzeczy, bo ma w sobie potrzebn\u0105 energi\u0119 do zrobienia tego, tak samo ATP przenosi energi\u0119, \u017ceby\u015bmy mogli funkcjonowa\u0107.\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n Jeszcze inny przyk\u0142ad? Wyobra\u017acie sobie maszyn\u0119 z napojami czy jedzeniem. Ona przyjmuje przyk\u0142adowo tylko z\u0142ot\u00f3wki, wi\u0119c \u017ceby dosta\u0107 snickersa, czy oreo z tej maszyny musicie wrzuci\u0107 odpowiedni\u0105 ilo\u015b\u0107 z\u0142ot\u00f3wek. Tak samo dzia\u0142a nasz organizm, \u017ceby wykona\u0107 jak\u0105\u015b czynno\u015b\u0107 (kt\u00f3ra sk\u0142ada si\u0119 z reakcji chemicznych), potrzebuje do tego odpowiedniej ilo\u015bci ATP.<\/p>\n Gdy nasz organizm zu\u017cywa ATP do zasilenia pewnych reakcji, to wydajemy energi\u0119 [ATP] na dany proces.<\/span><\/p>\n Zastan\u00f3wmy si\u0119 teraz, jak to si\u0119 dzieje, \u017ce nasze cia\u0142o \u2018spala kalorie\u2019 na r\u00f3\u017cne czynno\u015bci jakie wykonujemy. Spalanie kalorii to tak naprawd\u0119 wydawanie ATP w postaci energii. Jak ju\u017c wiecie, to tak jak wydajemy z\u0142ot\u00f3wki na co\u015b co potrzebujemy, to nasze cia\u0142o wydaje energi\u0119 (kalorie) aby funkcjonowa\u0107. <\/span><\/p>\n Przyk\u0142adowo, \u017ceby porusza\u0107 jak\u0105\u015b cz\u0119\u015bci\u0105 cia\u0142a, \u017ceby przemie\u015bci\u0107 si\u0119 z jednego miejsca w inne, potrzebujemy mi\u0119\u015bni, a te potrzebuj\u0105 si\u0119 kurczy\u0107 i rozkurcza\u0107 aby wykona\u0107 dany ruch. Kurczenie i rozkurczanie mi\u0119\u015bni wymaga ATP, mo\u017ce nie dos\u0142ownie kurczenie i rozkurczanie, ale te wszystkie procesy, kt\u00f3re zachodz\u0105 w mi\u0119\u015bniu, dzi\u0119ki kt\u00f3rym nasz mi\u0119sie\u0144 to robi, wymaga ATP. Ka\u017cda czynno\u015b\u0107 jak\u0105 nasz organizm wykonuje, potrzebuje ATP. Bicie serca, oddychanie... wszystko!\u00a0<\/span>W naszym organizmie istniej\u0105 setki, jak nie tysi\u0105ce proces\u00f3w, do kt\u00f3rych u\u017cywane jest ATP. Nale\u017cy zapami\u0119ta\u0107, \u017ce nasz organizm nawet do najmniejszych proces\u00f3w wymaga ATP. <\/span><\/p>\n Najwa\u017cniejsz\u0105 rzecz\u0105 jest to, \u017ce ATP nie mo\u017ce zosta\u0107 przechowywane i nie jest tworzone ze wszystkich kalorii jakie spo\u017cywamy. Nasz organizm tworzy tylko tylko ATP ile jest mu potrzebne w danym momencie. Je\u017celi zaczynamy trening, albo jaki\u015b inny wysi\u0142ek fizyczny, to nasz organizm widzi, \u017ce b\u0119dzie mu ma\u0142o ATP i zwi\u0119ksza jego produkcj\u0119. <\/span><\/p>\n Jednak skoro nie mo\u017cemy przechowywa\u0107 ATP, to nasza super inteligentna maszyna - nasz organizm, wymy\u015bli\u0142o super rzecz aby przechowywa\u0107 t\u0105 energi\u0119, tak aby\u015bmy nie zgin\u0119li i byli w stanie prze\u017cy\u0107 bez jedzenia przez pewien czas. <\/span><\/p>\n Najwi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 tej energii, kt\u00f3ra nie zosta\u0142a wykorzystana na produkcj\u0119 ATP znajduje si\u0119 mi\u0119dzy innymi w tkance t\u0142uszczowej! Czemu napisa\u0142em \u2018najwi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107\u2019? Ot\u00f3\u017c energia, kt\u00f3r\u0105 spo\u017cywamy jest przechowywana jak mo\u017cecie si\u0119 domy\u015bla\u0107 tak\u017ce jako glikogen mi\u0119\u015bniowy czy w\u0105trobowy.\u00a0<\/span><\/p>\n Jak si\u0119 ma produkcja ATP do tego, jaki metabolizm dany cz\u0142owiek ma? Ot\u00f3\u017c teraz to ju\u017c nic bardziej prostszego.\u00a0Szybki i wolny metabolizm s\u0105 to okre\u015blenia bardzo myl\u0105ce. Jednak powinni\u015bcie wiedzie\u0107, \u017ce je\u017celi kto\u015b ma szybki metabolizm, to tak naprawd\u0119 jego kom\u00f3rki s\u0105 mniej wydajne. Wydajne w sensie, \u017ce produkuj\u0105 mniej ATP z danej ilo\u015bci kalorii.<\/p>\n Osoba co ma wolny metabolizm, ma du\u017co bardziej wydajn\u0105 produkcj\u0119 ATP, czyli potrafi wyprodukowa\u0107 tak\u0105 sam\u0105 ilo\u015b\u0107 ATP z du\u017co mniejszej ilo\u015bci kalorii, ni\u017c osoba co ma 'szybki' metabolizm,\u00a0ale tak\u017ce taka osoba potrzebuje mniej ATP do wykonywania wszystkich czynno\u015bci w swoim organizmie.<\/p>\n Jaki jest minus os\u00f3b, kt\u00f3rych organizm jest du\u017co bardziej\u00a0 wydajny (czyli ma wolny metabolizm)? C\u00f3\u017c... osoba taka jest bardziej sk\u0142onna do nabierania tkanki t\u0142uszczowej. Chcia\u0142yby je\u015b\u0107 wi\u0119cej, ale nie mog\u0105, bo ich organizm jest zbyt wydajny, 'za ma\u0142o spala' i ca\u0142a nadwy\u017cka idzie w tkank\u0119 t\u0142uszczow\u0105.<\/p>\n Do tego oczywi\u015bcie dochodz\u0105 takie rzeczy jak osoba z wysokim NEAT, kt\u00f3ra jest nadpobudliwa przez co potrzebuje wi\u0119cej kalorii do funkcjonowania.<\/a> Wi\u0119c nie do\u015b\u0107, \u017ce jej kom\u00f3rki s\u0105 mniej wydajne w produkcji ATP, to jeszcze si\u0119 bardzo du\u017co rusza, wi\u0119c potrzebuje BARDZO DU\u017bO kalorii, aby utrzymywa\u0107 wag\u0119 i chodzi np. ci\u0105gle g\u0142odna.<\/p>\n Organizm cz\u0142owieka, jak wiadomo, jest to niesamowicie skomplikowana i fascynuj\u0105ca maszyna. Aktualnie jak to czytasz, to w Twoim ciele dzieje…<\/p>\n","protected":false},"author":100,"featured_media":15611,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,121,134,45],"tags":[],"class_list":["post-19948","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ciekawostki-treningowe","category-healthy-lifestyle","category-odchudzanie","category-odzywianie"],"yoast_head":"\nMetabolizm dok\u0142adniej<\/h4>\n
\n
Pomy\u015blcie o metabolizmie jako o linii produkcyjnej w jakiej\u015b fabryce<\/h4>\n
Za trudno? Upraszczam!<\/h4>\n
Jednak jak to si\u0119 dzieje? Co jest po\u015brodku tzw. \u2018Calories in -> Calories out\u2019<\/strong>? <\/span><\/h4>\n

Cofnijmy si\u0119 troch\u0119. <\/strong><\/h4>\n
\n
ATP - Waluta energii.<\/strong><\/h4>\n
Waluta nie przemawia?<\/h4>\n
Teraz ju\u017c troch\u0119 ja\u015bniej? <\/strong><\/h4>\n
Przejd\u017amy dalej.<\/strong><\/h4>\n
Produkcja ATP, a szybki metabolizm<\/h4>\n
Po co wam to wszystko wiedzie\u0107? Ot\u00f3\u017c jest to wst\u0119p do nast\u0119pnego wpisu, \u017ceby tego nie robi\u0107 za d\u0142ugiego, a b\u0119dzie on kontynuacj\u0105 i dope\u0142nieniem mojego wpisu \u2018NEAT: Adaptacje\u2019<\/a> ale troch\u0119 bardziej dok\u0142adniej.<\/strong><\/h4>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"