{"id":21691,"date":"2019-05-30T12:44:52","date_gmt":"2019-05-30T10:44:52","guid":{"rendered":"https:\/\/www.muscle-zone.pl\/blog\/?p=21691"},"modified":"2019-05-30T12:44:52","modified_gmt":"2019-05-30T10:44:52","slug":"fluor-czy-jest-sie-czego-obawiac-czesc-ii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.muscle-zone.pl\/blog\/fluor-czy-jest-sie-czego-obawiac-czesc-ii\/","title":{"rendered":"Fluor – czy jest si\u0119 czego obawia\u0107? \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 II"},"content":{"rendered":"

W pierwszej cz\u0119\u015bci artyku\u0142u<\/a> om\u00f3wione zosta\u0142y funkcje fizjologiczne oraz \u017ar\u00f3d\u0142a fluoru w diecie cz\u0142owieka, natomiast w drugiej cz\u0119\u015bci poruszona zostanie kwestia rzeczywistego zapotrzebowania organizmu na ten mikroelement, a tak\u017ce konsekwencji jego ewentualnego niedostatecznego, b\u0105d\u017a nadmiernego spo\u017cycia.<\/strong><\/p>\n

Zapotrzebowanie na fluor<\/strong><\/h3>\n

W organizmie cz\u0142owieka fluor wyst\u0119puje w ilo\u015bci oko\u0142o 3 mg\/kg masy cia\u0142a, a zapotrzebowanie na ten pierwiastek zmienia si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od wieku, p\u0142ci i masy cia\u0142a. Aktualne normy \u017cywienia na fluor na poziomie wystarczaj\u0105cego spo\u017cycia (ang. AI \u2013 Adequate Intake) wynosz\u0105 dla m\u0119\u017cczyzn od 19 roku \u017cycia 4 mg na dob\u0119, natomiast dla kobiet od 19 roku \u017cycia 3 mg dziennie, niezale\u017cnie od okresu ci\u0105\u017cy i laktacji<\/a>. Okazuje si\u0119, \u017ce relatywnie niewielkie ilo\u015bci fluoru znajduj\u0105cego si\u0119 naturalnie w mleku matki s\u0105 w zupe\u0142no\u015bci wystarczaj\u0105ce dla niemowl\u0105t w ich pierwszych miesi\u0105cach \u017cycia i co za tym idzie nie ma potrzeby zwi\u0119kszania jego poda\u017cy w tym okresie. Niemniej jednak w\u0142a\u015bciwy pob\u00f3r fluoru z diet\u0105 jest kluczowy, zw\u0142aszcza powy\u017cej 6 miesi\u0105ca \u017cycia dziecka, kiedy dochodzi do kszta\u0142towania si\u0119 uz\u0119bienia. Dzienne zapotrzebowanie dla niemowl\u0105t od 6. do 12. miesi\u0105ca \u017cycia na poziomie wystarczaj\u0105cego spo\u017cycia wynosi 0,5 mg, dla dzieci wieku 1 - 3 lata 0,7 mg, w wieku 4 \u2013 6 lat 1,0 mg, a w wieku 7 \u2013 9 lat 1,2 mg. W przypadku dziewcz\u0105t i ch\u0142opc\u00f3w w przedziale wiekowym mi\u0119dzy 10 a 18 rokiem \u017cycia wystarczaj\u0105ce spo\u017cycie wynosi 2 \u2013 3 mg na dob\u0119.<\/p>\n

Niewystarczaj\u0105ca oraz nadmierna poda\u017c fluoru <\/strong><\/h3>\n

Aspekt spo\u017cycia fluoru z diet\u0105 i artyku\u0142ami codziennego u\u017cytku, jak chocia\u017cby klasyczna pasta do z\u0119b\u00f3w z fluorkiem sodu, czy monofluorofosforanem sodu wzbudza wiele kontrowersji w dzisiejszym spo\u0142ecze\u0144stwie, coraz cz\u0119\u015bciej zorientowanym na zdrowie i wyidealizowan\u0105 sylwetk\u0119, co w dodatku silnie wspierane jest ka\u017cdego dnia przez \u015brodki masowego przekazu, prezentuj\u0105ce ludzi nieustannie u\u015bmiechni\u0119tych, wysportowanych, bez jakichkolwiek najmniejszych skaz. Aby skoncentrowa\u0107 si\u0119 jednak na faktach, a nie powszechnie g\u0142oszonych twierdzeniach, warto w tym miejscu przytoczy\u0107 s\u0142ynne s\u0142owa wypowiedziane w XVI wieku przez niejakiego Paracelsusa, uwa\u017canego nawet za ojca toksykologii, kt\u00f3ry to rzek\u0142, i\u017c wszystko jest trucizn\u0105 i nic nie jest trucizn\u0105, a o tym w g\u0142\u00f3wnej mierze decyduje tylko dawka. Odnosz\u0105c te s\u0142ynne s\u0142owa do tematu artyku\u0142u, z racji tego, i\u017c fluor zaliczany jest to mikroelement\u00f3w, kt\u00f3rych w rzeczywisto\u015bci organizm cz\u0142owieka jak sama nazwa wskazuje potrzebuje w relatywnie niewielkich ilo\u015bciach do optymalnego funkcjonowania, st\u0105d mi\u0119dzy wystarczaj\u0105cym spo\u017cyciem, a nadmiernym, czy te\u017c nawet toksycznym poborem mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 niewielkie r\u00f3\u017cnice.<\/p>\n

Konsekwencje zdrowotne wynikaj\u0105ce z niedostatecznej poda\u017cy fluoru u ludzi zdarzaj\u0105 si\u0119 bardzo rzadko i je\u015bli ju\u017c wyst\u0119puj\u0105 to mog\u0105 prowadzi\u0107 do obni\u017cenia twardo\u015bci szkliwa z\u0119b\u00f3w<\/a> oraz zwi\u0119kszenia podatno\u015bci szkliwa na dzia\u0142anie \u015brodowiska kwa\u015bnego w jamie ustnej, a tak\u017ce zmniejszenia wytrzyma\u0142o\u015bci ko\u015b\u0107ca, cho\u0107by na urazy mechaniczne. Z kolei najwcze\u015bniejszym symptomem zatrucia fluorem jest wyst\u0105pienie szkliwa plamkowatego, kt\u00f3re mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 na skutek obecno\u015bci nadmiernej fluoru w diecie (najcz\u0119\u015bciej jednak w krajach, w kt\u00f3rych woda jest wci\u0105\u017c fluoryzowana) oraz w efekcie zanieczyszczenia \u015brodowiska zwi\u0105zkami fluoru.<\/p>\n\n

Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce dawka toksyczna dla cz\u0142owieka wynosi powy\u017cej 0,03 mg\/kg masy cia\u0142a na dob\u0119 i zazwyczaj przekracza 20 mg. Wysokie dawki tego mikropierwiastka przyczyniaj\u0105 si\u0119 do pojawienia si\u0119 stresu oksydacyjnego poprzez generowanie reaktywnych form tlenu i obni\u017canie wydajno\u015bci enzymatycznego uk\u0142adu antyoksydacyjnego, przez co mo\u017ce dochodzi\u0107 do zahamowania przemian w\u0119glowodan\u00f3w, lipid\u00f3w, oddychania tkankowego, a tak\u017ce upo\u015bledzenia syntezy hormon\u00f3w wydzielanych przez przysadk\u0119 m\u00f3zgow\u0105, tarczyc\u0119 oraz przytarczyce. Przewlek\u0142e zatrucie fluorem objawia si\u0119 natomiast zaburzeniami funkcji uk\u0142adu nerwowego<\/a>, nerek, w\u0105troby, mi\u0119\u015bni, niekorzystnymi zmianami w syntezie kolagenu oraz metabolizmie tkanki kostnej. W niezwykle skrajnych sytuacjach zatrucie fluorem mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c sko\u0144czy\u0107 si\u0119 \u015bmierci\u0105. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce nadmiar fluoru z organizmu wydalany jest g\u0142\u00f3wnie wraz z moczem, a w niewielkim stopniu poprzez pot i ka\u0142.<\/p>\n

Wnioski<\/strong><\/h3>\n

W raporcie opublikowanym w 2013 roku przez Europejski Urz\u0105d ds. Bezpiecze\u0144stwa \u017bywno\u015bci (EFSA) uznano, \u017ce fluor nie jest niezb\u0119dnym sk\u0142adnikiem od\u017cywczym, niemniej jednak wa\u017cna jest jego dostateczna poda\u017c dla zapobiegania pr\u00f3chnicy z\u0119b\u00f3w, kt\u00f3ra powinna wynosi\u0107 optymalnie 0,05 mg\/kg ca\u0142kowitej masy cia\u0142a na dob\u0119 zar\u00f3wno dla dzieci, jak i doros\u0142ych, w tym kobiet ci\u0119\u017carnych<\/a> oraz karmi\u0105cych piersi\u0105. Pomimo, i\u017c pob\u00f3r fluoru z diet\u0105 oraz past\u0105 do z\u0119b\u00f3w, zawieraj\u0105c\u0105 fluorek sodu wywo\u0142uje wiele kontrowersji w dzisiejszych czasach to w rzeczywisto\u015bci istnieje niewielkie ryzyko zagro\u017cenia powa\u017cnymi implikacjami zdrowotnymi, wynikaj\u0105cymi z d\u0142ugotrwa\u0142ego, nadmiernego spo\u017cycia \u00a0z po\u017cywieniem \u00f3w pierwiastka, bowiem doros\u0142y cz\u0142owiek, aby doprowadzi\u0107 do takiej sytuacji potrzebowa\u0142by niemal ka\u017cdego dnia od\u017cywia\u0107 si\u0119 przede wszystkim przetworami rybnymi w postaci konserw w oleju (szproty, sardynki) oraz wypija\u0107 co najmniej kilka litr\u00f3w d\u0142ugo parzonej li\u015bciastej herbaty, g\u0142\u00f3wnie czarnej, co wydaje si\u0119 jednak zupe\u0142nie abstrakcyjne.<\/p>\n

Po raz kolejny okazuje si\u0119, \u017ce istota tkwi w szczeg\u00f3\u0142ach, a diabe\u0142 nie taki straszny jak go maluj\u0105, tym samym nie podstaw do tego, aby panicznie obawia\u0107 si\u0119 fluoru i jego \u017ar\u00f3de\u0142 pokarmowych, a tak\u017ce szczotkowania z\u0119b\u00f3w z u\u017cyciem standardowej pasty do z\u0119b\u00f3w. Zaleca si\u0119 jednak rozwag\u0119 i stosowanie pod \u015bcis\u0142\u0105 kontrol\u0105 lekarza zwi\u0119kszonych dawek fluoru w postaci preparat\u00f3w stomatologicznych i lek\u00f3w, dost\u0119pnych wy\u0142\u0105cznie na recept\u0119.<\/p>\n