Sok buraczany na problemy z nadciśnieniem

Większość populacji osób w podeszłym wieku boryka się z nadciśnieniem tętniczym, ale przypadłość ta dotyka również coraz więcej osób w wieku średnim. Wysokie ciśnienie krwi predysponuje do chorób serca, powstawania zawałów czy udarów. Uważa się, że jest to najważniejszy czynnik zwiększający ryzyko zawału oraz udaru. Nie rzadko przypadłość ta wymusza stosowanie leków obniżających ciśnienie krwi, które z kolei niosą za sobą pewne skutki uboczne. W przypadku nieznacznego podwyższenia ciśnienia krwi remedium okazać się mogą naturalne, nieszkodliwe dla organizmu substancje, które można dostarczyć wraz z dietą. Przykładem takiego składnika pokarmowego, który udowodnione ma działanie w kierunku obniżania ciśnienia krwi jest burak. Buraki zawierają pewne aktywne związki, zwane azotanami, które wpływają na ciśnienie krwi obniżając je. Stężenie tych związków w burakach nie jest na tyle jednak wysokie, aby przejeść odpowiednio dużą ilość, ale rozwiązaniem jest tu sok z buraków, który zawiera wysoką koncentrację tychże aktywnych związków, co ułatwia spożycie odpowiednio wysokiej ilości. Azotany mogą być przekształcane do tlenku azotu w organizmie – substancji gazowej, która rozpiera żyły zwiększając tzw. światło żylne. Sok z buraków wykorzystywany był od wieków, jako leczniczy środek ludowy. Główny aspekt, w jakim był wykorzystywany, to zaburzenia czynności wątroby, ale wraz z poszerzającą się wiedzą znalazł on swoje zastosowanie również w promowaniu zdrowia kardiologicznego. Starsze badania wykazywały korzyści związane z obniżeniem ciśnienia tętniczego już po wypiciu 450g soku z buraka, gdzie dochodziło do spadku wartości ciśnienia nawet o 10 mm Hg (warto odnotować, że były to zdrowe osoby). Spadek ciśnienia krwi odnotowany został w przeciągu godziny od wypicia soku z buraka, a efekt utrzymywał się przez średnio 3-4 godziny od momentu wypicia. Jedno z nowszych badań na temat efektywności azotanów dostarczonych z soku z buraka w celu obniżania ciśnienia krwi przeprowadzone przez Instytut Diabetologii znajdujący się w Melbourne w Australii również wykazało skuteczność w tej materii. W tym konkretnym badaniu 15 mężczyzn i 15 kobiet poproszone zostało o spożywanie 500g soku z buraków oraz jabłek (72% soku z buraków, 28 % soku z jabłek) lub też soku będącego placebo, co miało na celu zwiększenie wiarygodności wyników badania. Uczestnikom sprawdzono ciśnienie krwi przed przyjęciem soku oraz następnie co najmniej co godzinę przez kolejnych 24 godzin. Takich samych pomiarów dokonano również 2 tygodnie później, gdzie osoby które wcześniej wypiły sok z buraków i jabłek wypiły w drugiej fazie pomiarów tym razem placebo i na odwrót. Wyniki badania jednoznacznie wskazywały na efekt obniżania ciśnienia, średnio o 4-5 punktów. Autorzy badania szacują, że taki efekt pozwoliłby zredukować pośród populacji o około 10% liczbę zawałów oraz udarów wynikających ze zbyt wysokiego ciśnienia tętniczego. Podsumowując, sok z buraka, ze względu na zawartość związków, które prowadzą realnie do obniżenia ciśnienia krwi, czyli azotanów, powinien być rozważony w regularnym stosowaniu przez osoby borykające się z podwyższonym ciśnieniem krwi. Co prawda efekt nie jest tak silny, jak w przypadku leków ukierunkowanych w tym aspekcie, stąd też o realnym obniżeniu ryzyka powikłań wysokiego ciśnienia krwi, jak udar czy zawał serca, można mówić w przypadku osób u których ciśnienie jest umiarkowanie podwyższone, gdyż w skrajnych przypadkach efekt ten najprawdopodobniej nie będzie wystarczający, aby zminimalizować ryzyko owych negatywnych konsekwencji. Nie mniej, sok z buraka może być dodatkowym wsparciem dla osób, które już przyjmują leki na nadciśnienie, co czyni go wartym rozważenia, jako element stałej diety takich osób.

Bibliografia

1. Coles LT, Clifton PM. Effect of beetroot juice on lowering blood pressure in free-living, disease-free adults: a randomized, placebo-controlled trial. Nutrition Journal 2012;11:106 doi:10.1186/1475-2891-11-106